Đánh giá quy định của pháp luật về bảo lưu quyền sở hữu trong Luật Dân sự.

Lý luận chung về bảo lưu quyền sở hữu

Quyền sở hữu bao gồm quyền chiếm hữu, quyền sử dụng và quyền định đoạt tài sản của chủ sở hữu theo quy định của luật.

Bảo lưu quyền sở hữu là việc bên bán được tạm hoãn thực hiện nghĩa vụ chuyển quyền sở hữu cho bên mua, nhằm bảo đảm cho việc bên mua sẽ thanh toán đầy đủ số tiền mua bán tài sản theo đúng thời hạn đã thỏa thuận.
Bảo lưu quyền sở hữu là một trong các biện pháp bảo đảm thực hiện nghĩa vụ, nên cũng có đầy đủ các đặc điểm chung của biện pháp bảo đảm thực hiện nghĩa vụ. Đó là: hình thành từ sự thỏa thuận của các bên, chỉ được thực hiện trên thực tế khi có sự vi phạm nghĩa vụ, tạo ra phương thức bảo vệ quyền lợi cho bên bị vi phạm và ngăn chặn sự vi phạm nghĩa vụ xảy ra.

Đặc điểm của bảo lưu quyền sở hữu


Tuy nhiên, bảo lưu quyền sở hữu tài sản còn có những đặc điểm riêng:

- Bảo lưu quyền sở hữu là biện pháp bảo đảm gắn liền với hợp đồng mua bán tài sản. Bởi, bảo lưu quyền sở hữu thực chất là việc bên bán tạm ngừng thực hiện việc chuyển quyền sở hữu tài sản cho bên mua cho đến khi bên mua thanh toán hết tiền mua tài sản. Do đó, bảo lưu quyền sở hữu là biện pháp bảo đảm được thiết lập chỉ nhằm bảo đảm cho việc thanh toán tiền mua tài sản phát sinh từ hợp đồng mua bán tài sản.
- Tài sản bảo đảm không thuộc sở hữu của bên bảo đảm
- Là một trong những trường hợp cụ thể của hoãn thực hiện nghĩa vụ trong hợp đồng song vụ. Về nguyên tắc, khi hợp đồng mua bán tài sản có hiệu lực, bên bán phải giao tài sản và chuyển quyền sở hữu tài sản cho bên mua, còn bên mua phải trả tiền cho bên bán. Tuy nhiên, bảo lưu quyền sở hữu lại quy định bên bán chỉ phải chuyển giao quyền sở hữu cho bên mua khi bên mua thực hiện xong nghĩa vụ trả tiền.
- Tài sản bảo đảm không bị xử lý ngay cả khi có sự vi phạm của bên có nghĩa vụ. Điều này xuất phát từ việc tài sản bảo đảm vẫn thuộc sở hữu của bên nhận bảo đảm. Nếu như bên bảo đảm muốn sở hữu tài sản thì phải thực hiện xong nghĩa vụ trả tiền. Khi bên bảo đảm vi phạm nghĩa vụ, bên nhận bảo đảm có quyền đòi lại tài sản, vì thế tài sản bảo đảm có thể được hiểu là không bị xử lý.
BLDS năm 2015 quy định bảo lưu quyền sở hữu là một trong số 9 biện pháp bảo đảm thực hiện nghĩa vụ quy định tại Điều 292 và được mô tả cụ thể tại khoản 1 Điều 331 BLDS năm 2015: “Trong hợp đồng mua bán, quyền sở hữu tài sản có thể được bên bán bảo lưu cho đến khi nghĩa vụ thanh toán được thực hiện đầy đủ”.

Kiến nghị hoàn thiện

Sửa đổi quy định về bảo lưu quyền sở hữu trong BLDS 2015 (Điều 332) và quy định về bảo lưu quyền sở hữu như sau: “Trong trường hợp bên mua không thanh toán đầy đủ tiền đúng hạn, bên bán có thể yêu cầu hoàn trả lại tài sản nhằm khôi phục lại quyền được định đoạt tài sản này. Giá trị của tài sản được đòi lại được sử dụng để thanh toán số tiền còn thiếu. Nếu giá trị của tài sản này lớn hơn số tiền còn nợ đã đến hạn thanh toán thì bên bán phải hoàn trả phần chênh lệch cho bên mua”.
Nên có sự phân biệt việc đòi lại tài sản theo quy định tại Điều 332 với việc hoàn trả lại tài sản trong trường hợp hợp đồng bị hủy theo Điều 427 BLDS năm 2015. Pháp luật cần cho phép người bán đòi lại tài sản không cần căn cứ vào quyết định của tòa án mà chỉ cần bằng chứng người mua không hoàn thành nghĩa vụ thanh toán.
Nếu Điều 331 cho phép người bán bảo lưu quyền sở hữu khi người mua chưa thực hiện nghĩa vụ thanh toán cho người bán thì quy định tại Điều 453 (mua trả chậm, trả dần) là không cần thiết. Có thể loại bỏ hẳn Điều 453 hoặc sửa đổi bằng cách bỏ khoản 2 Điều 453 với quy định: “bên mua có quyền sử dụng tài sản mua trả chậm, trả dần”.
Có thể xem xét để loại bỏ bảo lưu quyền sở hữu ra khỏi các biện pháp bảo đảm, đồng thời cụ thể hóa vấn đề bảo lưu quyền sở hữu trong hợp đồng mua bán tài sản (tức là quyền và nghĩa vụ giữa các bên trong bảo lưu quyền sở hữu nên chuyển sang phần của hợp đồng mua bán tài sản và được quy định thành một điều luật cụ thể).

Về quy định cụ thể

Quy định tại Điều 332 BLDS 2015:

Quyền và nghĩa vụ của bên bán tài sản

Về quyền của bên bán:
Thứ nhất, quyền đòi lại tài sản.
Điều 332 BLDS năm 2015 quy định “Trường hợp bên mua không hoàn thành nghĩa vụ thanh toán cho bên bán theo thỏa thuận thì bên bán có quyền đòi lại tài sản. Bên bán hoàn trả cho bên mua số tiền bên mua đã thanh toán sau khi trừ giá trị hao mòn tài sản do sử dụng. Trường hợp bên mua làm mất, hư hỏng tài sản thì bên bán có quyền yêu cầu bồi thường thiệt hại”.
Trên thực tế, việc áp dụng điều khoản bảo lưu quyền sở hữu trong thời gian qua hay bị nhầm lẫn với một kỹ thuật khác có cơ chế gần tương tự. Việc bảo lưu quyền sở hữu thường đi kèm với việc trả chậm (hay thanh toán nhiều lần trong thời gian kéo dài), nhưng không phải tất cả các trường hợp trả nhiều lần (trả góp) đều là bảo lưu quyền sở hữu. Có thể hình dung qua ví dụ đơn giản, A mua căn hộ chung cư của nhà đầu tư B, vì không có tiền thanh toán một lần, với hỗ trợ của nhà đầu tư, A được vay tiền với lãi suất ưu đãi của ngân hàng C với thoả thuận là căn hộ sẽ được thế chấp cho ngân hàng C và A sẽ thanh toán tiền vay bằng hình thức trả chậm. Với tình huống này, chúng ta có trong thực tế việc “trả chậm” nhưng không có việc bảo lưu quyền sở hữu mà là một hợp đồng “mua đứt, bán đoạn”. Do đó, nếu vì lý do gì đó A không thể tiếp tục thực hiện nghĩa vụ trả nợ cho ngân hàng C thì C chỉ có thể tiến hành các thủ tục đòi nợ hoặc yêu cầu xử lý tài sản thế chấp là căn hộ mà A đã mua chứ không có quyền lấy lại tài sản như quy định tại Điều 332 BLDS năm 2015 nêu trên.
Vậy, quyền lấy lại tài sản theo quy định được hiểu như thế nào? Với điều khoản bảo lưu quyền sở hữu thì bên có quyền vẫn luôn là chủ sở hữu tài sản. Trong trường hợp này, bản thân quyền sở hữu tài sản là đối tượng của giao dịch bảo đảm để bảo đảm cho nghĩa vụ thanh toán của bên mua. Vì vậy, nếu người mua hoàn tất nghĩa vụ thanh toán, quyền sở hữu được chuyển giao, ngược lại, nếu vi phạm nghĩa vụ thanh toán, với tư cách là chủ sở hữu, bên bán được lấy lại tài sản. Tính chất bảo đảm cao hơn rất nhiều lần so với các biện pháp bảo đảm thông thường (như cầm cố, thế chấp).
Thứ hai, quyền yêu cầu bồi thường thiệt hại. Phát sinh quyền yêu cầu bồi thường thiệt hại của bên bán khi xảy ra một trong hai trường hợp sau: thứ nhất, tài sản bị mất hoặc hư hỏng đến mức không thể khắc phục, sửa chữa (bên mua bồi thường cho bên bán giá trị của tài sản); thứ hai, tài sản bị hư hỏng nhưng có thể sửa chữa được (khi đó bên bán đòi lại tài sản và bên mua phải chịu chi phí sửa chữa).
Về nghĩa vụ của bên bán: theo quy định Điều 332 BLDS năm 2015, bên bán có nghĩa vụ hoàn trả cho bên mua số tiền bên mua đã thanh toán sau khi trừ giá trị hao mòn tài sản do sử dụng khi bên mua đã trả lại tài sản cho bên bán. Nghĩa vụ này của bên bán không phải thực hiện trong trường hợp bên mua không hoàn trả tài sản cho bên bán hoặc tài sản bị thiệt hại mà số tiền bồi thường bên mua phải chịu lớn hơn hoặc bằng số tiền bên mua đã trả hoặc giá trị hao mòn do sử dụng tài sản lớn hơn hoặc
Tên gọi của Điều luật này là quyền đòi lại tài sản, về nguyên tắc nội dung của điều luật này phải quy định về các quyền liên quan đến quyền đòi lại tài sản. Tuy nhiên, trong nội dung của điều luật này, ngoài việc quy định trên, điều luật còn quy định quyền yêu cầu bồi thường và nghĩa vụ của bên bán trong việc hoàn trả tiền bên mua đã thanh toán cho bên bán. Không thống nhất giữa tên gọi và nội dung của điều luật. Ta có thể sửa tên Điều 332 thành quyền và nghĩa vụ của bên bán là hợp lí.

Quy định tại Điều 333

Khoản 2 Điều 333 BLDS 2015 quy định: “Chịu rủi ro về tài sản trong thời hạn bảo lưu quyền sở hữu, trừ trường hợp có thỏa thuận khác”. Theo đó, việc bên nào phải chịu rủi ro đối với tài sản trước hết vẫn do các bên thỏa thuận, tuy nhiên, nếu không có thỏa thuận thì sẽ thuộc nghĩa vụ của bên bán. Xuất phát từ nguyên nhân thực tế là bên mua có quyền sử dụng tài sản, hưởng hoa lợi, lợi tức từ tài sản thì việc gánh chịu rủi ro đối với tài sản là hoàn toàn hợp lý.
- Đối với quy định về quyền và nghĩa vụ của bên mua tài sản quy định tại Điều 333.
Nghiên cứu khái niệm về quyền sử dụng tại Điều 189 BLDS 2015 cho thấy Quyền sử dụng là quyền khai thác công dụng, hưởng hoa lợi, lợi tức từ tài sản. Tức là quyền sử dụng sẽ bao gồm hai nội dung chính là khai thác công dụng và hưởng hoa lợi, lợi tức từ tài sản. Tuy nhiên, khoản 1 Điều 333 lại quy định bên mua có “quyền sử dụng tài sản” và hưởng hoa lợi, lợi tức từ tài sản” là không hợp lý, là không thống nhất giữa các điều thuộc cùng văn bản pháp luật. Theo đó, nên sửa đổi khoản 1 Điều 333 như sau: “Khai thác công dụng và hưởng hoa lợi, lợi tức từ tài sản trong thời hạn bảo lưu quyền sở hữu có hiệu lực”.
Ngoài ra, kiến nghị Chính phủ cần ban hành một Nghị định hướng dẫn quy định về bảo lưu quyền sở hữu, với nội dung: làm rõ việc người mua có hay không quyền hưởng lợi từ tài sản trong bảo lưu quyền sở hữu và bổ sung quy định nếu người thứ ba chưa trả tiền cho bên mua trong giao dịch giữa bên mua và bên thứ ba thì bên bán thay vì lấy lại tài sản có thể lấy lại chính khoản tiền mà người thứ ba sẽ trả cho bên mua.

>&gt Xem thêm:  Mẫu hợp đồng thuê nhà thuộc sở hữu nhà nước mới nhất năm 2021

Bảo đảm thực hiện nghĩa vụ là những yêu cầu quan trọng cho sự vận động và phát triển của đời sống xã hội. Dù sở hữu nhiều ưu điểm, tuy nhiên bảo lưu quyền sở hữu vẫn có những mặt hạn chế nhất định. Mong rằng, với sự phát triển của pháp luật Việt Nam, chế định về biện pháp bảo đảm, đặc biệt là bảo lưu quyền sở hữu sẽ được hoàn thiện hơn nữa, giải quyết được các vấn đề cho các bên tham gia vào quan hệ dân sự trong thực tiễn cuộc sống.

>&gt Xem thêm:  Tội xâm phạm sở hữu là gì ? Các tội thuộc nhóm tội xâm phạm sở hữu

Các câu hỏi thường gặp

Câu hỏi: Bảo lưu quyền sở hữu được hiểu như thế nào? Khái niệm?

Trả lời:

Bảo lưu quyền sở hữu là việc bên bán được tạm hoãn thực hiện nghĩa vụ chuyển quyền sở hữu cho bên mua, nhằm bảo đảm cho việc bên mua sẽ thanh toán đầy đủ số tiền mua bán tài sản theo đúng thời hạn đã thỏa thuận.

Câu hỏi: Đặc điểm của bảo lưu quyền sở hữu?

Trả lời:

- Bảo lưu quyền sở hữu là biện pháp bảo đảm gắn liền với hợp đồng mua bán tài sản. Bởi, bảo lưu quyền sở hữu thực chất là việc bên bán tạm ngừng thực hiện việc chuyển quyền sở hữu tài sản cho bên mua cho đến khi bên mua thanh toán hết tiền mua tài sản. Do đó, bảo lưu quyền sở hữu là biện pháp bảo đảm được thiết lập chỉ nhằm bảo đảm cho việc thanh toán tiền mua tài sản phát sinh từ hợp đồng mua bán tài sản.
- Tài sản bảo đảm không thuộc sở hữu của bên bảo đảm
- Là một trong những trường hợp cụ thể của hoãn thực hiện nghĩa vụ trong hợp đồng song vụ. Về nguyên tắc, khi hợp đồng mua bán tài sản có hiệu lực, bên bán phải giao tài sản và chuyển quyền sở hữu tài sản cho bên mua, còn bên mua phải trả tiền cho bên bán. Tuy nhiên, bảo lưu quyền sở hữu lại quy định bên bán chỉ phải chuyển giao quyền sở hữu cho bên mua khi bên mua thực hiện xong nghĩa vụ trả tiền.
- Tài sản bảo đảm không bị xử lý ngay cả khi có sự vi phạm của bên có nghĩa vụ. Điều này xuất phát từ việc tài sản bảo đảm vẫn thuộc sở hữu của bên nhận bảo đảm. Nếu như bên bảo đảm muốn sở hữu tài sản thì phải thực hiện xong nghĩa vụ trả tiền. Khi bên bảo đảm vi phạm nghĩa vụ, bên nhận bảo đảm có quyền đòi lại tài sản, vì thế tài sản bảo đảm có thể được hiểu là không bị xử lý.

Câu hỏi: Bất cập trong các quy định về bảo lưu quyền sở hữu?

Trả lời:

Bất cập tại các quy định của Điều 332 và Điều 333 Bộ luật Dân sự năm 2015

Adblock test (Why?)



source https://luatminhkhue.vn/danh-gia-quy-dinh-cua-phap-luat-ve-bao-luu-quyen-so-huu-trong-luat-dan-su.aspx

COMMENTS

Name

ALTCOIN,1,Biệt Thự,1,Bitcoin,9,BlockChain,3,Các Loại Đầu Tư Tiền Ảo,1,Cafe Thư Giãn,34,Chứng Khoán,22,Cộng Đồng Môi Giới,43,Doanh Nghiệp,50,Doanh Nhân,33,Dự Án,77,Ethereum,12,Gallery,20,ICO,1,Kiến Thức,70,Kinh Tế-Tài Chính,126,Lời Khuyên Đầu Tư,38,Marketing,4,Nhà Đẹp,869,Nhận Định,13,Phong Thủy,20,Quảng Cáo,65,Sàn Giao Dịch Tiền Ảo,12,Tiền Ảo,261,Tin BĐS,5526,Tin Tức,426,Trẻ Nhỏ,2,Tư Vấn Luật,1918,Tư Vấn Sức Khỏe - Y Tế,5568,Văn Hóa - Thiền,17,Văn Phòng-ShopHouse,4,Ví,3,Videos,19,VietNam News,2,Xu Hướng,1,
ltr
item
PhoNha: Đánh giá quy định của pháp luật về bảo lưu quyền sở hữu trong Luật Dân sự.
Đánh giá quy định của pháp luật về bảo lưu quyền sở hữu trong Luật Dân sự.
https://cdn.luatminhkhue.vn/LMK/articles/83/417976/danh-gia-quy-dinh-cua-phap-luat-ve-bao-luu-quyen-so-huu-trong-luat-dan-su-417976.jpg
PhoNha
https://www.phonha.com/2021/05/anh-gia-quy-inh-cua-phap-luat-ve-bao.html
https://www.phonha.com/
https://www.phonha.com/
https://www.phonha.com/2021/05/anh-gia-quy-inh-cua-phap-luat-ve-bao.html
true
3453152832678417103
UTF-8
Loaded All Posts Not found any posts Xem Toàn Bộ Đọc Tiếp Reply Cancel reply Delete By Home PAGES POSTS Xem Toàn Bộ Bạn Nên Xem LABEL ARCHIVE SEARCH ALL POSTS Not found any post match with your request Back Home Sunday Monday Tuesday Wednesday Thursday Friday Saturday Sun Mon Tue Wed Thu Fri Sat January February March April May June July August September October November December Jan Feb Mar Apr May Jun Jul Aug Sep Oct Nov Dec just now 1 minute ago $$1$$ minutes ago 1 hour ago $$1$$ hours ago Yesterday $$1$$ days ago $$1$$ weeks ago more than 5 weeks ago Followers Follow THIS CONTENT IS PREMIUM Please share to unlock Copy All Code Select All Code All codes were copied to your clipboard Can not copy the codes / texts, please press [CTRL]+[C] (or CMD+C with Mac) to copy